Tấn công hàng sau trong bóng chuyền: Khi nào hợp lệ, khi nào bị bắt lỗi?

Trong bóng chuyền, cầu thủ hàng sau vẫn được tấn công bình thường. Một pha bóng chỉ bị tính là lỗi tấn công hàng sau khi có đủ 4 điểm: cầu thủ đó đang thuộc hàng sau, đánh bóng từ khu vực hàng trước, toàn bộ quả bóng đang cao hơn mép trên của lưới và bóng sau đó đã sang phía đối phương hoặc được đối phương chạm vào.

Nếu thiếu một trong những điểm trên thì tình huống đó chưa đủ để bắt lỗi tấn công hàng sau.

Vị trí 1, 6, 5 là hàng sau; vị trí 2, 3, 4 là hàng trước

Sau khi phát bóng, cầu thủ có thể chạy đến bất kỳ chỗ nào trên sân hoặc khu tự do. Tuy nhiên, việc chạy lên trước hay lùi về sau không làm thay đổi vị trí của họ trong vòng xoay.

Ví dụ, một chuyền hai đang ở vị trí 1 có thể chạy lên sát lưới ngay sau khi bóng được phát. Dù đang đứng gần lưới, người này vẫn được tính là cầu thủ hàng sau trong pha bóng đó.

Vạch 3 m: quan trọng nhất là vị trí chân lúc bật

·        Bật hoàn toàn từ phía sau vạch 3 m: cầu thủ hàng sau được phép đánh bóng khi bóng đang cao hơn lưới.

·        Chân chạm vào vạch 3 m lúc bật: không còn được tính là bật hoàn toàn từ phía sau vạch.

·        Chân vượt qua vạch: điểm bật được tính ở khu vực hàng trước.

·        Bật từ sau vạch rồi rơi xuống phía trước: vẫn hợp lệ.

·        Đứng hoặc chạy trong khu vực hàng trước: không phải cứ như vậy là phạm lỗi. Cầu thủ hàng sau vẫn có thể chuyền và xử lý bóng ở đây.

Vạch tấn công nằm cách trục đường giữa sân 3 m và đường kẻ rộng 5 cm. Vì vậy, nếu chân chạm vào đường kẻ lúc giậm nhảy thì không thể tính là bật hoàn toàn từ phía sau vạch.

Một điểm khác cũng hay bị bỏ qua là khu vực hàng trước không dừng lại ở hai đường biên dọc. Phần này được tính kéo dài ra ngoài sân cho đến hết khu tự do. Vì vậy, nếu cầu thủ chạy ra ngoài biên để đánh bóng, vẫn phải xem vị trí của họ so với phần kéo dài của vạch 3 m.

Những tình huống thường gặp và cách bắt lỗi

Không phải bóng vừa cao hơn lưới là có thể bắt lỗi ngay

Khi xem một tình huống, không nên chỉ nhìn tay của cầu thủ có ở trên lưới hay không. Luật xét vị trí của quả bóng. Lúc cầu thủ chạm bóng, toàn bộ quả bóng phải nằm cao hơn mép trên của lưới. Nếu một phần bóng vẫn ngang với hoặc thấp hơn mép lưới thì chưa đủ điều kiện này.

Sau đó còn phải xem bóng đi đâu. Một pha tấn công được tính là hoàn tất khi bóng đã đi hoàn toàn qua mặt phẳng của lưới hoặc đã được cầu thủ đối phương chạm vào.

Trong luật bóng chuyền, tấn công cũng không chỉ là một cú đập mạnh. Bỏ nhỏ, gẩy bóng, đẩy bóng hoặc chuyền bóng thẳng sang sân đối phương đều có thể được xem là hành động tấn công. Phát bóng và chắn bóng được tính riêng.

Chuyền hai hàng sau: dễ nhầm nhất ở những pha bóng sát lưới

Tình huống này thường xảy ra khi bước một đưa bóng quá sát lưới. Chuyền hai chạy lên, nhảy xử lý bóng rồi bóng vô tình hoặc cố ý đi sang sân đối phương. Khi đó, không nên chỉ nhìn động tác có giống một đường chuyền hay không. Cần xem người đó đang thuộc hàng trước hay hàng sau, chạm bóng ở đâu và lúc chạm bóng thì bóng cao đến mức nào.

Libero bị giới hạn nhiều hơn cầu thủ hàng sau bình thường

Khác với cầu thủ hàng sau thông thường, Libero không được hoàn tất một pha tấn công nếu lúc chạm bóng, toàn bộ quả bóng đang cao hơn mép lưới, dù Libero đang đứng ở vị trí nào trên sân hoặc khu tự do.

Libero cũng có một quy định riêng khi chuyền ngón. Nếu Libero chuyền ngón trên đầu trong khu vực hàng trước, đồng đội không được đánh quả bóng đó khi toàn bộ bóng đang cao hơn mép lưới. Nếu cùng kiểu chuyền đó được thực hiện từ ngoài khu vực hàng trước thì giới hạn này không áp dụng theo cách tương tự.

Chắn bóng và đập trực tiếp quả phát không phải lỗi tấn công hàng sau

Cầu thủ hàng sau không được hoàn tất một pha chắn và cũng không được tham gia vào một pha chắn tập thể đã hoàn tất. Riêng Libero còn không được phép cố gắng chắn bóng.

Với quả phát của đối phương, luật lại khác. Không cầu thủ nào được hoàn tất pha tấn công trực tiếp từ quả phát khi bóng đang ở khu vực hàng trước và toàn bộ bóng cao hơn mép lưới. Quy định này áp dụng cho cả cầu thủ hàng trước và cầu thủ hàng sau.

Xem một pha bóng tranh cãi thì nên nhìn gì trước?

Khi xem trận đấu trực tiếp trên KLIVE hoặc xem lại video quay chậm, có thể kiểm tra theo thứ tự này:

1.     Xem vị trí trong vòng xoay: người đánh đang ở vị trí 1, 6, 5 hay 2, 3, 4?

2.     Xem chân lúc bật: chân có chạm hoặc vượt qua vạch 3 m không?

3.     Xem quả bóng: khi tay chạm bóng, toàn bộ bóng đã cao hơn mép lưới chưa?

4.     Xem bóng sau đó đi đâu: bóng đã đi hoàn toàn sang sân đối phương hoặc được đối phương chạm vào chưa?

5.     Xem có trường hợp đặc biệt không: cầu thủ đó có phải Libero, đang chắn bóng hoặc đang đánh trực tiếp quả phát của đối phương không?

Khi theo dõi danh sách trận đấu trên KLIVE, nếu biết vị trí xoay trước khi phát bóng thì việc xem các pha tranh cãi sẽ dễ hơn nhiều. Chẳng hạn, nếu chuyền hai xuất phát ở vị trí 1 rồi chạy lên sát lưới, có thể biết ngay người này vẫn đang là cầu thủ hàng sau.

Khi xem lại video, cũng không nên chỉ nhìn một khung hình lúc cầu thủ đang ở trên không. Một người có thể đang bay rất sâu vào khu vực hàng trước nhưng trước đó vẫn bật hoàn toàn từ phía sau vạch 3 m. Trong trường hợp này, pha tấn công vẫn có thể hợp lệ.

Finally

Muốn biết một pha tấn công hàng sau có phạm lỗi hay không, chỉ cần nhìn đúng 4 điểm: cầu thủ có đang thuộc hàng sau không, đánh bóng từ phía nào của vạch 3 m, lúc chạm bóng toàn bộ quả bóng có cao hơn lưới không và bóng sau đó đã sang phía đối phương hoặc được đối phương chạm chưa. Nếu không đủ cả 4 điểm này thì chưa thể bắt lỗi tấn công hàng sau. Riêng với Libero, cần nhớ thêm các giới hạn về tấn công, chuyền ngón ở khu vực hàng trước và chắn bóng