Một đội bóng chuyền được thay bao nhiêu người? Luật thay người FIVB 2025–2028

Theo luật FIVB 2025–2028, mỗi đội được thay người tối đa 6 lần trong một set. Sang set mới, số lần thay được tính lại từ đầu. Việc Libero vào và ra sân không nằm trong 6 lần này.

Riêng trong năm 2026, FIVB đang thử nghiệm luật cho phép 8 lần thay người mỗi set ở một số giải quốc tế.

Vì vậy, nếu xem một trận trên KLIVE và thấy một đội thay người lần thứ 7 hoặc thứ 8, chưa chắc đội đó đã phạm luật. Trước tiên cần xem giải đang dùng luật FIVB thông thường, luật thử nghiệm 2026 hay điều lệ riêng.

6 lần thay người được tính như thế nào?

Con số 6 là 6 lượt thay người, không phải chỉ được dùng 6 cầu thủ dự bị. Mỗi lần một cầu thủ không phải Libero vào sân thay cho một cầu thủ đang thi đấu sẽ được tính là 1 lần.

Ví dụ, số 12 vào thay số 7 thì đội dùng 1 lần. Nếu sau đó số 7 quay lại thay số 12, đội dùng thêm 1 lần nữa, tổng cộng là 2.

Nếu đội đưa 6 cầu thủ dự bị vào thay 6 người đang thi đấu thì cũng đã dùng hết 6 lần, dù chưa có ai trở lại sân.

Cầu thủ đã ra sân có được vào lại không?

Có. Nhưng trong một set, cầu thủ xuất phát chỉ được ra sân 1 lần và trở lại 1 lần. Cầu thủ dự bị cũng chỉ được vào sân 1 lần trong set đó.

Khi cầu thủ dự bị rời sân, người vào thay phải là chính cầu thủ xuất phát mà người đó đã thay trước đó.

Luật nói cầu thủ xuất phát phải trở lại đúng vị trí của mình. Ở đây, “đúng vị trí” là vị trí trong đội hình xoay vòng đã đăng ký, không phải đứng đúng một chỗ cố định trên sân.

Có thể thay nhiều cầu thủ cùng lúc không?

Có. Một đội có thể thay hai hoặc nhiều cầu thủ cùng lúc. Tuy nhiên, mỗi cầu thủ vào sân vẫn được tính là một lần thay riêng.

Ví dụ, số 12 vào thay số 3 và số 14 vào thay số 5 cùng lúc thì đội đã dùng 2 lần thay người. Nếu sau đó số 3 và số 5 cùng quay lại sân, đội dùng thêm 2 lần nữa.

Nếu một đội muốn thực hiện hai yêu cầu thay người riêng liên tiếp, thông thường phải có ít nhất một pha bóng diễn ra ở giữa. Một số trường hợp thay người bắt buộc theo luật là ngoại lệ.

Khi nào được thay người?

Việc thay người được thực hiện khi bóng đang ngoài cuộc và trước khi trận đấu tiếp tục. Cầu thủ dự bị phải đi vào khu vực thay người khi đã sẵn sàng vào sân.

Trong một lần thay người bình thường, huấn luyện viên không cần ra dấu tay riêng để xin thay. Khi cầu thủ dự bị đi vào khu vực thay người, yêu cầu thay người được xem là đã bắt đầu.

Nếu cầu thủ chưa sẵn sàng, yêu cầu có thể không được chấp nhận. Đội cũng có thể bị xử lý vì làm chậm trận đấu.

Nếu đội hình xuất phát đã được đăng ký nhưng trước khi set bắt đầu đội lại muốn dùng một cầu thủ khác, thay đổi đó có thể bị tính là một lần thay người thông thường.

Libero có tính vào 6 lần thay người không?

Không. Việc Libero vào và ra sân được tính riêng, không nằm trong 6 lần thay người thông thường của một set.

Ví dụ, một đội đã thay người thông thường 4 lần. Sau đó Libero vào hoặc ra sân thêm 10 lần thì số lần thay người thông thường của đội vẫn chỉ là 4.

Libero chỉ được thay cho cầu thủ hàng sau và phải vào, ra sân qua khu vực dành riêng cho Libero. Thông thường cũng phải có ít nhất một pha bóng diễn ra giữa hai lần thay Libero.

Vì vậy, khi xem các trận bóng chuyền trực tiếp trên KLIVE, bạn có thể thấy cầu thủ ra vào sân khá nhiều nhưng số lần thay người thông thường của đội vẫn chưa hết.

Nếu cầu thủ bị chấn thương hoặc bị bệnh thì sao?

Nếu một cầu thủ bị chấn thương hoặc bị bệnh và không thể tiếp tục thi đấu, đội trước tiên phải thay người theo cách thông thường nếu vẫn còn phương án hợp lệ.

Nếu không thể thay đúng luật theo cách thông thường, đội có thể dùng thay người ngoại lệ. Người vào thay phải là cầu thủ đang không có mặt trên sân. Libero, Libero thứ hai và cầu thủ thay thường xuyên của họ không được dùng trong trường hợp này. Cầu thủ bị thay ra theo cách này cũng không được trở lại trận.

Đội không cần phải dùng hết cả 6 lần thay mới được phép dùng thay người ngoại lệ. Có trường hợp đội vẫn còn lượt thay nhưng không còn cầu thủ nào đủ điều kiện để thay đúng người đang bị chấn thương.

Nếu không thể thay cầu thủ đó theo cách thông thường hoặc bằng thay người ngoại lệ, cầu thủ được phép có tối đa 3 phút để hồi phục. Mỗi cầu thủ chỉ được dùng khoảng thời gian này một lần trong cả trận. Nếu sau 3 phút vẫn không thể tiếp tục, đội sẽ bị xem là không đủ đội hình.

Cầu thủ bị expelled hoặc disqualified được thay thế thế nào?

Nếu một cầu thủ bị expelled hoặc disqualified, đội phải thay cầu thủ đó ngay bằng một lần thay hợp lệ.

Nếu không thể thay theo cách thông thường, đội có thể dùng thay người ngoại lệ nếu đủ điều kiện. Nếu vẫn không thể thay được, đội sẽ bị xem là không đủ đội hình để tiếp tục thi đấu.

Đây là trường hợp bắt buộc theo luật, không phải thêm một lượt thay người để đội sử dụng cho chiến thuật.

Thay người sai luật bị xử lý thế nào?

Một lần thay người có thể bị xem là không hợp lệ nếu đội đã dùng hết số lần thay, cầu thủ không còn quyền ra hoặc vào sân, hoặc cầu thủ đó không đủ điều kiện thi đấu.

·        Cầu thủ dự bị đã vào sân một lần nhưng lại được cho vào lần thứ hai trong cùng set.

·        Cầu thủ dự bị vào thay một cầu thủ xuất phát, nhưng lúc rời sân lại được thay bằng một người khác.

·        Cầu thủ xuất phát đã ra sân và quay lại, sau đó lại tiếp tục ra sân lần thứ hai trong cùng set.

·        Đội thực hiện lần thay thứ 7 trong một set đang áp dụng giới hạn 6 lần.

Nếu lỗi thay người đã xảy ra và trận đấu đã tiếp tục, đối phương được 1 điểm và quyền giao bóng. Đội vi phạm phải sửa lại lần thay sai.

Nếu xác định được lỗi bắt đầu từ thời điểm nào, các điểm mà đội vi phạm ghi được từ thời điểm đó sẽ bị hủy. Điểm mà đối phương ghi được vẫn được giữ.

Sang set mới có lại 6 lần thay người không?

Có. Số lần thay người được tính riêng cho từng set. Nếu đội đã dùng hết 6 lần ở set 1 thì sang set 2, đội lại có tối đa 6 lần thay mới theo luật FIVB thông thường.

Quyền ra sân và trở lại của từng cầu thủ cũng được tính lại theo đội hình của set mới. Một cầu thủ dự bị ở set trước hoàn toàn có thể được đăng ký đá chính ở set sau.

Đây chỉ là số lần tối đa nếu tính theo số set. Mỗi lần thay vẫn phải đúng với quy định dành cho cầu thủ xuất phát và cầu thủ dự bị.

Set 5 có được 6 lần thay người không?

Có. Theo luật FIVB thông thường, set 5 vẫn được tối đa 6 lần thay người, giống các set trước. Việc set 5 thường chỉ đánh đến 15 điểm không làm giảm số lần thay.

Vì sao năm 2026 có giải cho thay 8 lần mỗi set?

Ngày 27/02/2026, FIVB công bố thử nghiệm một số thay đổi về luật trong mùa giải quốc tế 2026. Một trong những thay đổi đó là tăng số lần thay người từ 6 lên 8 lần mỗi set tại một số giải.

Theo thông báo của FIVB, luật thử nghiệm này được áp dụng tại:

·        Volleyball Nations League 2026;

·        FIVB Volleyball U17 World Championships;

·        các giải vô địch châu lục năm 2026 nằm trong chương trình thử nghiệm.

Không phải mọi trận bóng chuyền trong năm 2026 đều được thay 8 lần. Quy định này chỉ áp dụng cho những giải nằm trong chương trình thử nghiệm của FIVB.

Giải phong trào có bắt buộc phải theo giới hạn 6 lần không?

Không. Các giải trường học, công ty, câu lạc bộ hoặc giải phong trào có thể đặt ra luật riêng về số lần thay người, việc cầu thủ được vào lại sân và cách sử dụng Libero.

Nếu điều lệ giải ghi rõ áp dụng luật FIVB hiện hành và không có thay đổi riêng thì có thể dùng giới hạn của FIVB. Nếu giải đã có quy định riêng thì phải theo điều lệ của giải đó.

Bóng chuyền bãi biển có được thay người không?

Không. Luật 6 lần thay người nói trên dành cho bóng chuyền trong nhà, không áp dụng cho bóng chuyền bãi biển.

Theo FIVB, bóng chuyền bãi biển tiêu chuẩn có 2 cầu thủ mỗi đội. Cả hai đều phải thi đấu và không có cầu thủ dự bị để thay vào trong trận.

Finally

Khi muốn biết một đội thay người có đúng luật hay không, chỉ cần kiểm tra ba việc:

1.     Giải đang cho phép bao nhiêu lần thay: 6 lần/set theo luật FIVB thông thường, 8 lần/set ở một số giải thử nghiệm năm 2026 hoặc một con số khác nếu giải có luật riêng.

2.     Đó có phải là Libero không: việc Libero vào và ra sân không tính vào số lần thay người thông thường.

3.     Cầu thủ đó còn được phép vào hoặc ra sân hay không: dù đội vẫn còn lượt thay, một cầu thủ đã hết quyền ra vào trong set thì lần thay đó vẫn không hợp lệ.

Nếu gặp một trận có cách thay người khác với những quy định trên, hãy kiểm tra điều lệ của chính giải đấu trước.